พนักงานทดลองงานตั้งครรภ์ ยังมีสิทธิลาคลอดหรือไม่?
เกี่ยวกับ TMA Group
TMA Group เป็นบริษัทที่เชี่ยวชาญด้านการสรรหาบุคลากรและการให้คำปรึกษาทางธุรกิจในประเทศไทย มุ่งมั่นที่จะให้บริการครบวงจรแก่ทั้งองค์กรและบุคคล รวมถึงการสรรหาบุคลากร การบริหารจัดการทางการเงิน การจัดการภาษี การให้คำปรึกษาด้านกฎหมาย การบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์ และบริการอื่นๆ หากท่านต้องการข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับการลงทุนในประเทศไทย ยินดีต้อนรับติดต่อเราตลอดเวลา
การตั้งครรภ์เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นได้ในทุกช่วงเวลาของการทำงาน แม้แต่พนักงานที่เพิ่งเริ่มงานและยังอยู่ในช่วงทดลองงานก็อาจตั้งครรภ์ได้เช่นกัน อย่างไรก็ตาม นายจ้างและฝ่ายทรัพยากรบุคคล (HR) หลายแห่งอาจมีข้อสงสัยว่า หากพนักงานยังไม่ผ่านการทดลองงาน จะมีสิทธิลาคลอดเหมือนพนักงานประจำหรือไม่ บริษัทต้องจ่ายค่าจ้างระหว่างลาคลอดหรือเปล่า และสามารถเลิกจ้างพนักงานในช่วงทดลองงานได้หรือไม่? TMA จะพาไปทำความเข้าใจสิทธิของพนักงานทดลองงานที่ตั้งครรภ์ พร้อมข้อควรระวังสำหรับนายจ้างและฝ่าย HR ตามกฎหมายแรงงานไทย

1. พนักงานทดลองงานตั้งครรภ์ มีสิทธิลาคลอดหรือไม่?
คำตอบคือ มีสิทธิลาคลอดตามกฎหมาย แม้จะยังไม่ผ่านการทดลองงานก็ตาม
เนื่องจากพนักงานทดลองงานถือเป็นลูกจ้างตามกฎหมายคุ้มครองแรงงาน ไม่ว่าจะเพิ่งเริ่มทำงาน ทำงานมาแล้ว 1–3 เดือน หรือยังอยู่ระหว่างการประเมินผลทดลองงาน ก็ยังได้รับความคุ้มครองตามสิทธิแรงงานที่กฎหมายกำหนด
ดังนั้น หากพนักงานหญิงตั้งครรภ์ในช่วงทดลองงาน ย่อมมีสิทธิลาคลอดตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน โดยไม่จำเป็นต้องรอให้ผ่านการทดลองงานก่อน
2. พนักงานทดลองงานสามารถลาคลอดได้กี่วัน?
ตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ 9) พ.ศ. 2568 มาตรา 41 กำหนดให้ลูกจ้างหญิงมีครรภ์มีสิทธิลาคลอดได้ไม่เกิน 120 วันต่อการตั้งครรภ์หนึ่งครั้ง
สิทธิดังกล่าวครอบคลุมถึงวันลาเพื่อตรวจครรภ์ก่อนคลอดด้วย และให้นับรวมวันหยุดที่อยู่ระหว่างช่วงวันลาด้วย
ตัวอย่างเช่น
พนักงานเริ่มงานวันที่ 1 ตุลาคม
อยู่ระหว่างทดลองงาน 119 วัน
แจ้งว่าตั้งครรภ์และมีกำหนดคลอดในช่วงเดือนธันวาคม
แม้พนักงานจะยังไม่ผ่านการทดลองงาน ก็สามารถใช้สิทธิลาคลอดได้ตามกฎหมาย โดยมีสิทธิลาคลอดสูงสุด 120 วัน
3. ระหว่างลาคลอด บริษัทต้องจ่ายเงินเดือนหรือไม่?
ตามมาตรา 59 นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างให้แก่ลูกจ้างหญิงที่ลาคลอดในอัตราเท่ากับค่าจ้างในวันทำงานตลอดระยะเวลาที่ลา แต่ไม่เกิน 60 วัน
ตัวอย่างการคำนวณ:
หากพนักงานมีเงินเดือน 18,000 บาทต่อเดือน และใช้สิทธิลาคลอด 120 วัน บริษัทต้องจ่ายค่าจ้างระหว่างลาคลอดตามหลักเกณฑ์ของกฎหมาย โดยไม่เกิน 60 วัน ส่วนสิทธิประโยชน์จากสำนักงานประกันสังคม เช่น เงินสงเคราะห์การหยุดงานเพื่อการคลอดบุตร จะพิจารณาแยกต่างหากตามเงื่อนไขการเป็นผู้ประกันตนและระยะเวลาการส่งเงินสมทบ
ดังนั้น พนักงานที่เพิ่งเริ่มงานควรตรวจสอบประวัติการส่งเงินสมทบของตนเองด้วย เพราะการมีสิทธิลาคลอดตามกฎหมายแรงงานไม่ได้หมายความว่าจะได้รับเงินประโยชน์จากประกันสังคมโดยอัตโนมัติ
4. นายจ้างสามารถเลิกจ้างพนักงานทดลองงานที่ตั้งครรภ์ได้หรือไม่?
ประเด็นนี้เป็นเรื่องที่นายจ้างและฝ่าย HR ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ ตามมาตรา 43 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน กำหนดห้ามนายจ้างเลิกจ้างลูกจ้างหญิงเพราะเหตุมีครรภ์ หมายความว่า แม้พนักงานจะยังอยู่ในช่วงทดลองงาน นายจ้างก็ไม่สามารถใช้เหตุผลเรื่องการตั้งครรภ์เป็นเหตุในการเลิกจ้างได้
ตัวอย่างกรณีที่ไม่ควรดำเนินการ ได้แก่
พนักงานแจ้งว่าตั้งครรภ์ แล้วบริษัทแจ้งไม่ผ่านทดลองงานเพราะไม่ต้องการรับภาระการลาคลอด
บริษัทเลิกจ้างพนักงานเพราะกังวลว่าจะต้องจ่ายค่าจ้างระหว่างลาคลอด
บริษัทกดดันให้พนักงานลาออกเองเนื่องจากตั้งครรภ์
อย่างไรก็ตาม การประเมินผลทดลองงานและการเลิกจ้างด้วยเหตุอื่นที่ชอบด้วยกฎหมายยังต้องพิจารณาตามข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี โดยต้องไม่มีการเลือกปฏิบัติหรือใช้การตั้งครรภ์เป็นเหตุแอบแฝงในการเลิกจ้าง
5. หากพนักงานทดลองงานตั้งครรภ์ ฝ่าย HR ควรดำเนินการอย่างไร?
เมื่อพนักงานแจ้งว่าตั้งครรภ์ ฝ่าย HR ควรดำเนินการอย่างเหมาะสมและคำนึงถึงสิทธิของพนักงาน ดังนี้
1. ตรวจสอบสิทธิของพนักงาน
ตรวจสอบสถานะการจ้างงาน เงินเดือน อายุงาน และสิทธิประโยชน์ที่พนักงานได้รับตามกฎหมายและข้อบังคับของบริษัท
2. แจ้งรายละเอียดสิทธิลาคลอด
อธิบายจำนวนวันลาคลอด การจ่ายค่าจ้างระหว่างลา และขั้นตอนการยื่นเอกสารให้พนักงานทราบ
3. วางแผนการทำงานทดแทน
เตรียมแผนส่งมอบงานและจัดสรรหน้าที่ให้พนักงานคนอื่นในช่วงที่พนักงานลาคลอด เพื่อไม่ให้กระทบต่อการดำเนินงานของบริษัท
4. ตรวจสอบสิทธิประกันสังคม
แนะนำให้พนักงานตรวจสอบเงื่อนไขการรับเงินสงเคราะห์จากประกันสังคม รวมถึงเอกสารที่ต้องใช้ในการยื่นขอรับสิทธิ
5. ปฏิบัติต่อพนักงานอย่างเป็นธรรม
ไม่ควรลดสิทธิ กดดันให้ลาออก หรือเลิกจ้างพนักงานเพียงเพราะเหตุมีครรภ์
พนักงานทดลองงานที่ตั้งครรภ์ยังคงได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายแรงงานเช่นเดียวกับลูกจ้างทั่วไป โดยมีสิทธิลาคลอดไม่เกิน 120 วัน และนายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างระหว่างลาคลอดไม่เกิน 60 วันตามกฎหมายกำหนด
นายจ้างจึงไม่ควรมองว่าการตั้งครรภ์ในช่วงทดลองงานเป็นเหตุให้พนักงานหมดสิทธิ หรือสามารถปฏิเสธการลาคลอดได้ สำหรับผู้ประกอบการและฝ่าย HR การทำความเข้าใจสิทธิของลูกจ้างตั้งแต่ขั้นตอนการรับเข้าทำงาน จะช่วยลดความเสี่ยงด้านกฎหมายแรงงาน และสร้างระบบบริหารทรัพยากรบุคคลที่เป็นธรรมและมีประสิทธิภาพ
1. สถานีนี้ปฏิบัติตามมาตรฐานในวงการ และทุกบทความที่ถูกคัดลอกจะถูกทำเครื่องหมายชัดเจนว่าเป็นของผู้เขียนและแหล่งที่มา; 2. บทความต้นฉบับของสถานีนี้ โปรดระบุผู้เขียนและแหล่งที่มาเมื่อมีการคัดลอก เราจะดำเนินการตามกฎหมายต่อผู้ที่ไม่เคารพสิทธิของผู้เขียน; 3. การส่งบทความของผู้เขียนอาจถูกดำเนินการแก้ไขหรือเพิ่มเติมโดยบรรณาธิการของเราในบางกรณีที่เหมาะสม




